Τα AI companions βρίσκονται στο επίκεντρο ενός νέου κύματος ρύθμισης στην Κίνα, καθώς η αρμόδια αρχή για το διαδίκτυο προτείνει ένα ευρύτερο πλαίσιο προστασίας ανηλίκων που απαγορεύει υπηρεσίες οι οποίες προσομοιώνουν εικονικές οικογενειακές ή συντροφικές σχέσεις για χρήστες κάτω των 18 ετών. Το σχέδιο βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση έως τις 17 Οκτωβρίου 2026.

Η κίνηση έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή δεν αφορά απλώς το τι μπορεί να λέει ένα chatbot σε ένα παιδί. Οι κινεζικές αρχές στοχεύουν πλέον στον ίδιο τον σχεδιασμό των υπηρεσιών – στα AI companions που κατασκευάζονται ώστε να δημιουργούν μακροχρόνια συναισθηματική σχέση, να λειτουργούν ως σύντροφοι ή συγγενείς και ενδεχομένως να ενθαρρύνουν εξάρτηση, παρατεταμένη χρήση ή υπερβολικές δαπάνες.

Η απαγόρευση υπάρχει ήδη – τώρα διευρύνεται

 

Photo byikairos

Η σημαντικότερη λεπτομέρεια είναι ότι η Κίνα έχει ήδη κανόνες ειδικά για τις ανθρωπομορφικές AI υπηρεσίες. Από τις 15 Ιουλίου 2026 ισχύει κανονισμός που καλύπτει συστήματα σχεδιασμένα για συνεχή συναισθηματική αλληλεπίδραση και απαγορεύει ρητά την παροχή «virtual relatives» και «virtual companions» σε ανηλίκους.

Το νέο σχέδιο πηγαίνει ένα βήμα παραπέρα, εντάσσοντας την απαγόρευση σε γενικότερο πλαίσιο για τις online υπηρεσίες προς ανηλίκους. Παράλληλα απαγορεύει υπηρεσίες που ενθαρρύνουν εθισμό ή μπορεί να επηρεάσουν σοβαρά τη σωματική και ψυχική υγεία τους. Για παιδιά κάτω των 16 ετών, online games, κοινωνικές πλατφόρμες και AI υπηρεσίες που μπορεί να επηρεάζουν τη γνωστική ανάπτυξη θα πρέπει να λειτουργούν μέσω ειδικού minors mode.

Δεν απαγορεύεται κάθε chatbot

Η διάκριση είναι κρίσιμη. Οι κανόνες δεν σημαίνουν ότι ένας ανήλικος δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει οποιαδήποτε μορφή AI.

Το ήδη ισχύον πλαίσιο ξεχωρίζει τις υπηρεσίες συνεχούς συναισθηματικής αλληλεπίδρασης από τα εργαλεία εξυπηρέτησης πελατών, knowledge Q&A, work assistants, εκπαιδευτικά εργαλεία και υπηρεσίες έρευνας. Εφόσον αυτά δεν προσομοιώνουν διαρκή συναισθηματική σχέση με τον χρήστη, δεν αντιμετωπίζονται ως AI companions με την έννοια του συγκεκριμένου κανονισμού.

Άρα η στόχευση βρίσκεται περισσότερο στη σχέση παρά στην ίδια την τεχνολογία: ένα AI που βοηθά στη λύση μιας άσκησης δεν αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο με ένα bot που παρουσιάζεται ως «σύντροφος», «φίλος» ή «μέλος της οικογένειας».

Οι αλγόριθμοι δεν πρέπει να καλλιεργούν εξάρτηση

Το νέο σχέδιο ζητά από τις πλατφόρμες να μπορούν να αναγνωρίζουν με μεγαλύτερη ακρίβεια αν ένας χρήστης είναι ανήλικος, χρησιμοποιώντας μεθόδους όπως πιστοποιητικά ταυτότητας, συστήματα πιστοποίησης ηλικίας και ανάλυση χαρακτηριστικών συμπεριφοράς.

Παράλληλα, οι πάροχοι δεν θα μπορούν να σχεδιάζουν αλγοριθμικά συστήματα που ενθαρρύνουν συναισθηματική εξάρτηση, εθισμό ή υπερβολικές αγορές από ανηλίκους. Το ήδη ισχύον καθεστώς για τα AI companions απαιτεί επίσης προειδοποιήσεις όταν εντοπίζεται υπερβολική χρήση και υπενθύμιση ότι ο χρήστης συνομιλεί με AI και όχι με πραγματικό άνθρωπο.

Βαριές κυρώσεις για τις πλατφόρμες

Οι οικονομικές συνέπειες μπορεί να είναι σημαντικές. Το σχέδιο προβλέπει ότι για συγκεκριμένες παραβάσεις, εάν τα παράνομα έσοδα ξεπερνούν το 1 εκατ. γουάν, το πρόστιμο μπορεί να φτάσει από μία έως δέκα φορές το ποσό αυτών των εσόδων.

Σε περιπτώσεις με χαμηλότερα ή μηδενικά παράνομα έσοδα, προβλέπονται πρόστιμα από 100.000 έως 1 εκατ. γουάν. Σε σοβαρές ή επαναλαμβανόμενες παραβάσεις μπορούν επίσης να επιβληθούν αναστολή υπηρεσιών, κλείσιμο εφαρμογών ή ακόμη και αφαίρεση σχετικών αδειών λειτουργίας.

Η συζήτηση δεν περιορίζεται στην Κίνα

Η κατεύθυνση έχει ήδη αρχίσει να εμφανίζεται και αλλού. Στις ΗΠΑ, η Federal Trade Commission διερευνά από το 2025 τον τρόπο με τον οποίο εταιρείες όπως η OpenAI, η Google, η Meta, η Character.AI, η Snap και η xAI διαχειρίζονται τους κινδύνους των AI companions για παιδιά και εφήβους.

Ακόμη πιο κοντά στην Ελλάδα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε στις 17 Σεπτεμβρίου 2026 την πρόταση KIDS Act. Μεταξύ άλλων, προβλέπει ότι AI companions και chatbots που είναι διαθέσιμα σε ανηλίκους δεν θα πρέπει να χρησιμοποιούν σχεδιαστικές πρακτικές που προσομοιώνουν ανθρώπινες σχέσεις με τρόπο ικανό να δημιουργήσει συναισθηματική εξάρτηση.

Το επόμενο μεγάλο ζήτημα είναι η ηλικία

Η πραγματική δυσκολία για τις εταιρείες δεν είναι μόνο να αλλάξουν το chatbot. Είναι να γνωρίζουν αξιόπιστα ποιος βρίσκεται απέναντί του.

Age assurance, parental controls, διαφορετικά AI modes και περιορισμοί στη μνήμη ή στις προσωποποιημένες σχέσεις αυξάνουν το τεχνικό και κανονιστικό κόστος μιας υπηρεσίας. Ταυτόχρονα ανοίγουν νέα ζητήματα ιδιωτικότητας, επειδή όσο πιο αυστηρά πρέπει να εξακριβώνεται η ηλικία, τόσο περισσότερα δεδομένα μπορεί να χρειάζεται να επεξεργαστεί μια πλατφόρμα.

Τα AI companions περνούν έτσι από την περίοδο της γρήγορης ανάπτυξης σε μια φάση όπου κυβερνήσεις και ρυθμιστικές αρχές προσπαθούν να ορίσουν τι θεωρείται αποδεκτή συναισθηματική αλληλεπίδραση με ανηλίκους. Η Κίνα επιλέγει μια από τις αυστηρότερες προσεγγίσεις, αλλά η συζήτηση για συναισθηματική εξάρτηση, age verification και safety-by-design είναι πλέον ξεκάθαρα διεθνής.