Ο Ντόναλντ Τραμπ πρότεινε τη μετονομασία της τεχνητής νοημοσύνης, αναρτώντας δημοσκόπηση στο Truth Social το Σάββατο 19 Σεπτεμβρίου. Οι τρεις επιλογές που έθεσε προς ψηφοφορία είναι Superior Intelligence, Extreme Intelligence και Supreme Intelligence.
Το σκεπτικό που παρέθεσε είναι ότι πολλοί θεωρούν τον όρο ανακριβή και ιδιαίτερα ανεπίδεκτο κομψότητας. Οι προτεινόμενες ονομασίες αποτελούν, όπως ανέφερε, σαφώς πιο κομψή και ακριβή περιγραφή του φαινομένου, καλώντας τους ακολούθους του να ψηφίσουν ποια ταιριάζει καλύτερα σε αυτή την ολοένα αναπτυσσόμενη επανάσταση. Μέσα σε λίγες ώρες είχαν συμμετάσχει πάνω από 27.000 χρήστες.
Η δεύτερη ανάρτηση
Την ίδια ημέρα ακολούθησε δεύτερη ανακοίνωση με σαφώς μεγαλύτερο θεσμικό βάρος. Ο αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι σχεδιάζει τη δημιουργία ομοσπονδιακής δομής με την ονομασία AI Force, καθώς και τον διορισμό αρμόδιου συντονιστή για την τεχνητή νοημοσύνη.
Καμία λεπτομέρεια δεν δόθηκε για τη δομή, τις αρμοδιότητες ή τη χρηματοδότηση της νέας υπηρεσίας. Η ανακοίνωση εντάσσεται πάντως σε μια σειρά πρωτοβουλιών της κυβέρνησης, με τον πρόεδρο να έχει ήδη υπογράψει εκτελεστικά διατάγματα για την περιστολή των πολιτειακών ρυθμίσεων και για την εθνική ασφάλεια στον τομέα.
Η ιστορία του όρου
Εδώ αξίζει μια διευκρίνιση που φωτίζει τη συζήτηση. Ο όρος artificial intelligence δεν είναι πρόσφατος ούτε εμπορικός – επινοήθηκε το 1955 από τον καθηγητή του Στάνφορντ John McCarthy, για να περιγράψει την επιστήμη και τη μηχανική της κατασκευής ευφυών μηχανών.
Πρόκειται δηλαδή για επιστημονικό όρο επτά δεκαετιών, καθιερωμένο σε ακαδημαϊκή βιβλιογραφία, νομοθεσία και διεθνείς συνθήκες σε ολόκληρο τον κόσμο. Η αντικατάστασή του δεν αποτελεί ζήτημα προτίμησης αλλά τεράστιο πρακτικό εγχείρημα.
Δεν είναι η πρώτη φορά
Η πρόταση δεν προκύπτει από το πουθενά. Ο ίδιος είχε αναφερθεί στον όρο supreme intelligence στα τέλη του 2025, δηλώνοντας τότε ότι η απόφαση ανήκει στους ηγέτες του κλάδου.
Εντάσσεται επίσης σε ευρύτερο μοτίβο μετονομασιών που έχει χαρακτηρίσει τη θητεία του – από τον Κόλπο του Μεξικού μέχρι το αμερικανικό υπουργείο Άμυνας, το οποίο μετονομάστηκε σε υπουργείο Πολέμου με εκτελεστικό διάταγμα τον Σεπτέμβριο του 2025. Η τελευταία αυτή αλλαγή, σύμφωνα με εκτιμήσεις, κόστισε έως δύο δισεκατομμύρια δολάρια.
Το πολιτικό πλαίσιο
Ο χρονισμός των αναρτήσεων δεν είναι αδιάφορος. Έρχονται σε περίοδο κατά την οποία ορισμένα ρεπουμπλικανικά στελέχη του Κογκρέσου διαφοροποιούνται από την υπεράσπιση της βιομηχανίας τεχνητής νοημοσύνης που ακολουθεί ο πρόεδρος.
Παράλληλα, ο ίδιος διατηρεί στενές σχέσεις με κορυφαία στελέχη του τεχνολογικού κλάδου, αρκετά από τα οποία αναμένεται να παρευρεθούν σε επίσημο δείπνο στον Λευκό Οίκο την επόμενη εβδομάδα, προς τιμήν του κινέζου προέδρου.
Γιατί έχει σημασία και για την Ευρώπη
Για τον ευρωπαϊκό χώρο, η είδηση αφορά λιγότερο την ίδια την ονομασία και περισσότερο όσα την πλαισιώνουν. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία έχει ήδη κωδικοποιήσει τον όρο artificial intelligence σε δεσμευτικό κείμενο – ο σχετικός Κανονισμός φέρει την ονομασία αυτή και ορίζει με ακρίβεια τι καλύπτει.
Μια μονομερής αμερικανική μετονομασία θα δημιουργούσε ασάφεια σε διεθνή κείμενα, εμπορικές συμφωνίες και τεχνικά πρότυπα, χωρίς προφανές όφελος. Στην πράξη, η επιστημονική κοινότητα και η διεθνής νομοθεσία δύσκολα εγκαταλείπουν έναν όρο επειδή προτάθηκε εναλλακτικός σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης.
Ουσιαστικότερη σημασία έχει η ανακοίνωση για τη νέα ομοσπονδιακή δομή. Αν υλοποιηθεί, θα αποτελέσει τον αμερικανικό μηχανισμό απέναντι στον οποίο θα κληθεί να συνεννοηθεί η Ευρώπη στα ζητήματα εποπτείας – σε μια περίοδο όπου οι δύο πλευρές ακολουθούν ήδη σαφώς διαφορετικές προσεγγίσεις.
