Ο αλγόριθμος του Instagram αποτελεί το επίκεντρο μιας σημαντικής αλλαγής, καθώς η δημοφιλής πλατφόρμα αποφάσισε να διευρύνει τις δυνατότητες παραμετροποίησης για τους χρήστες της. Η εφαρμογή επεκτείνει το χαρακτηριστικό της εξατομίκευσης απευθείας στην κεντρική ροή δεδομένων, δίνοντας στο κοινό τη δυνατότητα να επιλέξει με μεγαλύτερη ακρίβεια τα θέματα που επιθυμεί να βλέπει περισσότερο ή λιγότερο στις καθημερινές του προτάσεις.
Αυτή η κίνηση φιλοδοξεί να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αλληλεπιδρούν με το περιεχόμενο, προσφέροντας θεωρητικά μια πιο ελεγχόμενη και στοχευμένη ψηφιακή εμπειρία. Ο Adam Mosseri, επικεφαλής της εταιρείας, εξήγησε σε πρόσφατη, αναλυτική τοποθέτησή του ότι η συγκεκριμένη τροποποίηση έχει ως πρωταρχικό σκοπό να προσφέρει στους χρήστες μεγαλύτερη αυτενέργεια και ουσιαστικό έλεγχο.
Σύμφωνα με τα λεγόμενά του, είναι προς το άμεσο συμφέρον της επιχείρησης να ενδυναμώσει το κοινό ώστε να διαμορφώσει την εφαρμογή σε κάτι που πραγματικά εξυπηρετεί τις προσωπικές του ανάγκες. Υπογράμμισε μάλιστα με έμφαση ότι οι άνθρωποι πρέπει να έχουν έναν ουσιαστικό λόγο και ρόλο στα ψηφιακά προϊόντα στα οποία αφιερώνουν τόσο μεγάλο μέρος του πολύτιμου χρόνου τους.
Η λειτουργία της εξατομίκευσης βάσει ενδιαφερόντων
Το πώς ακριβώς λειτουργεί ο αλγόριθμος του Instagram με τα νέα δεδομένα βασίζεται καθαρά σε θεματικούς άξονες και όχι σε συγκεκριμένα πρόσωπα. Η νέα λειτουργία επιτρέπει τον άμεσο καθορισμό συγκεκριμένων ενδιαφερόντων μέσα από ένα ανανεωμένο περιβάλλον χρήσης. Για παράδειγμα, εάν ένας χρήστης ενδιαφέρεται αποκλειστικά για περιεχόμενο που αφορά σκυλιά διάσωσης ή χιούμορ που απευθύνεται σε γονείς, μπορεί πλέον να το δηλώσει ρητά στο σύστημα.
Η πλατφόρμα λαμβάνει αυτά τα σήματα και αναδιαμορφώνει τη σύνθεση της ροής, προωθώντας περισσότερες αναρτήσεις από δημιουργούς που εξειδικεύονται σε αυτά τα συγκεκριμένα πεδία. Αντίστοιχα, παρέχεται η δυνατότητα απόκρυψης ή μείωσης της εμφάνισης θεμάτων που θεωρούνται αδιάφορα ή κουραστικά.
Αυτή η μηχανική εκμάθησης εστιάζει στην ανάλυση του είδους του περιεχομένου και στην κατηγοριοποίηση των βίντεο και των φωτογραφιών, αγνοώντας πλήρως το κοινωνικό γράφημα του εκάστοτε χρήστη. Με αυτόν τον τρόπο, το κοινωνικό δίκτυο προσπαθεί να ανταγωνιστεί άλλες πλατφόρμες ψυχαγωγίας που βασίζονται σε παρόμοια μοντέλα ανακάλυψης περιεχομένου.
Το απροσδόκητο όριο στην επιλογή περιεχομένου
Ωστόσο, αυτή η πολυδιαφημισμένη ελευθερία επιλογών έρχεται με έναν τεράστιο και άκρως ενδεικτικό περιορισμό. Ο αλγόριθμος του Instagram έχει σχεδιαστεί πλέον με τέτοιο τρόπο ώστε να εξαιρεί σκόπιμα το πιο βασικό ίσως στοιχείο της κοινωνικής δικτύωσης – τους ίδιους τους λογαριασμούς που έχει επιλέξει ενσυνείδητα ο χρήστης να ακολουθεί. Η εξατομίκευση και η αυτενέργεια που ανέφερε η διοίκηση φαίνεται πως δεν ισχύουν για όσους επιθυμούν απλώς να βλέπουν περισσότερες ενημερώσεις από τους φίλους τους ή τους αγαπημένους τους δημιουργούς.
Το νέο σύστημα ελέγχου λειτουργεί αυστηρά και μόνο με βάση τα γενικά θεματικά ενδιαφέροντα. Σε πρακτικές δοκιμές της νέας δυνατότητας, όταν υποβλήθηκε στο σύστημα η εντολή να εμφανίζει αναρτήσεις από ανθρώπους που ακολουθεί ο χρήστης, το αποτέλεσμα ήταν αποκαλυπτικό. Η πλατφόρμα επέστρεψε ένα ξεκάθαρο μήνυμα σφάλματος, αναφέροντας απλώς ότι δεν βρέθηκαν αποτελέσματα. Αυτός ο αποκλεισμός επιβεβαιώνει ότι η επιστροφή σε μια παραδοσιακή, χρονολογική ροή επικεντρωμένη στους ακολούθους δεν βρίσκεται στα μελλοντικά σχέδια της εταιρείας.
Η πρόκληση για τους δημιουργούς και τις επιχειρήσεις
Ο τρόπος διανομής που επιβάλλει ο αλγόριθμος του Instagram αποτελεί ένα εξαιρετικά ευαίσθητο σημείο και μια μόνιμη πηγή τριβών για εκατομμύρια δημιουργούς περιεχομένου και επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται εμπορικά στην πλατφόρμα.
Η δραματικά μειωμένη οργανική απήχηση είναι ένα φαινόμενο που προκαλεί συνεχή απογοήτευση. Ο επικεφαλής της εφαρμογής δέχεται τακτικά αιχμηρά ερωτήματα σχετικά με το γιατί οι αναρτήσεις των δημιουργών δεν φτάνουν με σταθερή συνέπεια σε όλους, ή έστω στην πλειοψηφία, του κοινού που έχει επιλέξει να τους υποστηρίξει. Στην αναλυτική του προσέγγιση για τα νέα εργαλεία θεματικού ελέγχου, αναγνώρισε ανοιχτά ένα μεγάλο μέρος αυτής της γενικευμένης δυσαρέσκειας.
Παραδέχτηκε μάλιστα ότι στο παρελθόν, τα άτομα που επέλεγε να ακολουθήσει κάποιος αποτελούσαν πράγματι το πιο ουσιαστικό εργαλείο που διέθεταν οι άνθρωποι για τη διαμόρφωση της προσωπικής τους ψηφιακής εμπειρίας. Καθώς όμως οι αυτοματοποιημένες προτάσεις από μη ακολουθούμενους λογαριασμούς κατέλαβαν σταδιακά τον κυρίαρχο ρόλο στην κεντρική οθόνη, το εργαλείο της απλής ακολούθησης έπαψε αθόρυβα να έχει την ίδια λειτουργική βαρύτητα.
Η μετατόπιση της συμπεριφοράς και οι νέες συνήθειες
Η τελική εξήγηση που δίνεται για αυτή τη δομική αλλαγή επικεντρώνεται στη μεταβολή της συμπεριφοράς του ίδιου του καταναλωτικού κοινού. Η στροφή που πραγματοποίησε ο αλγόριθμος του Instagram προς το προτεινόμενο περιεχόμενο από άγνωστους δημιουργούς χαρακτηρίζεται από τη διοίκηση ως μια απολύτως αναπόφευκτη εξέλιξη.
Η βιομηχανία της τεχνολογίας έχει πλέον αποδεχτεί ως τετελεσμένο γεγονός ότι οι προσωπικές στιγμές, οι καθημερινές ενημερώσεις και η άμεση επικοινωνία των χρηστών έχουν μεταφερθεί οριστικά σε πιο ιδιωτικά τμήματα της εφαρμογής, όπως είναι οι προσωρινές ιστορίες και τα άμεσα μηνύματα.
Σύμφωνα με αυτό το σκεπτικό, μια κεντρική ροή δεδομένων όπου μόνο ένας στους πενήντα φίλους αναρτά μια προσεγμένη, εξαιρετικά στιλιζαρισμένη φωτογραφία ή ένα ολοκληρωμένο βίντεο δεν θεωρείται πλέον αρκετά ελκυστική για να διατηρήσει αμείωτο το ενδιαφέρον του κοινού για μεγάλα χρονικά διαστήματα.
Σε αυτό ακριβώς το περιεχομενικό κενό που δημιουργήθηκε από την αλλαγή των κοινωνικών συνηθειών, ήρθαν να κυριαρχήσουν οι αλγοριθμικές προτάσεις. Μέσω αυτών των πρακτικών, η εφαρμογή απομακρύνεται οριστικά από τις ρίζες της ως ένα απλό κοινωνικό δίκτυο φίλων και μεταμορφώνεται σε μια αχανή, προσωποποιημένη μηχανή ανακάλυψης περιεχομένου, όπου η θεματική συνάφεια επισκιάζει πλήρως τις προσωπικές γνωριμίες.
